تبلیغات
هفت رخ فرخ ایران - كلنل محمدتقی خان پسیان
پنجشنبه 15 دی 1390

كلنل محمدتقی خان پسیان

   نوشته شده توسط: سیاوش    نوع مطلب :تاریخ معاصر ،

  کلنل پسیان

 

 كلنل محمدتقی خان پسیان فرزند یاور محمدخان پسیان (عنایت‌السلطان) در سال 1309 قمری برابر با سال 1271 خورشیدی در تبریز متولد شد. دوران تحصیلات ابتدائی خود را در تبریز تا سال 1323 قمری به پایان رسانید و سپس در سال 1324 قمری برای تكمیل تحصیلات خود به تهران رفت و وارد مؤسسه نظام شد. در سال 1329 قمری در سن 20 سالگی با درجه نایب دومی (ستوان دوم) وارد خدمت شد و به تدریج با درجه سلطانی (سروان) پیش رفت. در سال 1331 قمری وارد مدرسه صاحب‌منصبان ژاندارمری شد و تا 11 ربیع‌الثانی 1332 قمری در مدرسه مزبور مشغول تحصیل بود. پس از آن در حالی كه هنوز یك ماه از پایان دوره تحصیلی وی باقی مانده بود، به ریاست یك اسكادران صاحب‌منصب جزء به مأموریت بروجرد رفت و طی جنگی كه بین قوای او با الوار پیش آمد، در تاریخ 23 ربیع‌الثانی 1332 قمری روی تپه‌ای مجروح شد و به علت شركت در این جنگ به درجه یاوری (سرگرد) رسید. در 20 رجب 1332 قمری به ریاست ” باطالیان“ (گردان) همدان منصوب شد و تا 14 محرم 1334 قمری در این سمت باقی ماند. هنگام جنگ جهانی اول و تجاوز قوای بیگانه به ایران، در اثر ” جنگ مصّلا“ شهرت شجاعتش در همه جا پیچید. در ششم شعبان 1335 قمری راهی كشور آلمان شد و در آنجا در قسمت هوانوردی به كارآموزی پرداخت. در سوم جمادی‌الاول 1338 قمری وارد تهران شد و پس از مدتی در ششم ذی‌الحجه 1338 قمری با سمت ریاست ژاندارمری خراسان، راهی آن دیار شد. پس از كودتای سوم اسفند سال 1299 خورشیدی و روی كار آمدن دولت سیدضیاءالدین طباطبایی، كلنل پسیان طبق دستور رئیس دولت، در سیزدهم فروردین ماه 1300 خورشیدی اقدام به دستگیری احمد قوام (قوام‌السلطنه) والی خراسان كرد و پس از مصادره اموال وی، او را تحت الحفظ به تهران فرستاد و خود كفالت استانداری خراسان را به عهده گرفت.


به دنبال سقوط حكومت صد روزه سیدضیاءالدین، قوام‌السلطنه از زندان خارج شد و در كاخ فرح‌آباد فرمان رئیس‌الوزرائی خود را از احمدشاه قاجار دریافت كرد. با روی كار آمدن قوام، تلگرافی به مشهد مخابره شد و كلنل از كفالت ایالت خراسان بركنار گردید و شخصی به نام نجدالسلطنه به كفالت استانداری برگزیده شد. نجدالسلطنه در اداره ایالتی حضور یافت و به انجام وظایف خود مشغول گردید. كلنل پسیان چون از حكومت قوام‌السلطنه بیمناك شده بود به فكر طغیان افتاد و مصمم گردید كه خود زمام امور خراسان را در دست گیرد. هنوز چندی از كفالت نجدالسلطنه نگذشته بود كه پسیان شخص نامبرده را توقیف كرد و خود اداره حكومتی را در دست گرفت. پس از آن دولت، نجفقلی خان صمصام‌السلطنه بختیاری را به حكومت خراسان منصوب كرد. صمصام‌السلطنه نیز برای دلجویی یا فریب كلنل پسیان، وی را طی حكمی در نهم مرداد 1300 خورشیدی به كفالت ایالت خراسان منصوب كرد.


برخورد شدید كلنل با قوام‌السلطنه از اواخر مرداد 1300 خورشیدی رنگ دیگری به خود گرفت. دولت با تطمیع كلنل پسیان به وی پیشنهاد داد تا با دریافت حقوق دو ساله خود به همراه مهدی خان معتصم‌السلطنه فرخ (كارگزار خراسان) و ماژور اسمعیل خان بهادر (مأمور اجرای فرمان دستگیری قوام) به اروپا مسافرت كند و امور ایالت را به تولیت آستان قدس واگذار نماید. اما كلنل با این پیشنهاد مخالفت كرد و آن را نپذیرفت. قوام‌السلطنه طی ارسال تلگرافهایی كه به حاكمان و خوانین منطقه می‌فرستاد، كلنل را یاغی و متمرّد معرفی می‌كرد و آنان را علیه وی برمی‌انگیخت.


محمدابراهیم خان شوكت‌الملك علم والی قائنات كه از طرف قوام‌السلطنه دستور سركوبی كلنل را داشت، نماینده خود محمدولی خان اسدی را به مشهد فرستاد تا قرار ملاقاتی را با كلنل ترتیب دهد. محمدتقی خان پسیان تصمیم گرفت هنگامی كه برای سركشی به اردوی ژاندارم به گناباد می‌رود، در آن شهر ملاقاتی با شوكت‌الملك داشته باشد. اما با شنیدن خبر شورش كردهای قوچان، بدون ملاقات با شوكت‌الملك گناباد را ترك كرد و به مشهد رفت. كلنل برای سركوبی شورش، از مشهد راهی قوچان شد و در جعفرآباد در دو فرسنگی قوچان جنگ سختی بین قوای كلنل و كردهای قوچان درگرفت. این جنگ كه در روز دوشنبه نهم مهر ماه 1300 خورشیدی اتفاق افتاد به شكست نیروهای ژاندارم منتهی شد و كلنل در حالی كه یكه و تنها مانده بود، كشته شد و پس از مرگ، قوای اكراد قوچان سرش را از بدن جدا كردند.


روز پانزدهم مهر 1300 خورشیدی جنازه و سر كلنل محمدتقی خان پسیان با تجلیل و احترامات نظامی به مشهد وارد و با حضور عده‌ای از صاحب منصبان و افراد ژاندارم و جمعی از اهالی شهر و هواداران كلنل تشییع شد و در همان روز در محل آرامگاه نادرشاه واقع در باغ نادری مشهد به خاك سپرده شد.

 

كلنل پسیان مردی رشید بود و به هنگام مرگ بیش از سی سال از عمرش نگذشته بود. به زبان و ادبیات فارسی و موسیقی ایران نیز دلبستگی داشت و گاهی شعر می‌سرود. از وی چند ترجمه و مقاله به یادگار باقی مانده است.


ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

منابع و مأخذ:


1. حسن مرسلوند، زندگینامه رجال و مشاهیر ایران، تهران، الهام، 1369. ج 2.

2. محمدتقی بهار، تاریخ مختصر احزاب سیاسی ایران، تهران، امیركبیر، 1357. ج 1.

3. باقر عاقلی، شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران، تهران، گفتارـ علم، 1380. ج 1.

4. باقر عاقلی، روزشمار تاریخ ایران، تهران، گفتار، 1372. ج 1.



435-1ع
نایب اول (ستوان یكم) محمدتقی خان پسیان

441-1ع
محمدتقی خان پسیان با درجه نایب اولی (ستوان یكم)

434-1ع
نایب اول (ستوان یكم) محمدتقی خان پسیان و نایب دوم (ستوان دوم) اسمعیل‌خان بهادر


4665-1ع
كلنل محمدتقی خان پسیان فرمانده ژاندارمری ایالت خراسان در سال 1300 شمسی

1784-1ع
سیدضیاءالدین طباطبایی نخست‌وزیر و وزیر داخله به اتفاق جمعی از همكاران خود در ایام كودتای سال 1299. 1. رضاخان سردار سپه 2. مسعود كیهان 3. كلنل گلروپ (رئیس سوئدی ژاندارمری) 4. سیدضیاءالدین طباطبایی 5. حسین دادگر 6. حسن مشار 7. علی ریاضی 8. كاظم سیاح 9. زمان بهنام

53-8ع
سید ضیاءالدین طباطبایی


201-124ط
احمد قوام (قوام‌السلطنه) والی ایالت خراسان، قبل از رئیس‌الوزرائی سید ضیاءالدین طباطبایی

439-4ع
سیدضیاءالدین طباطبایی نخست‌وزیر و اعضای كابینه وی در روز برگزاری سلام رسمی در حضور احمدشاه قاجار. 1. حسینقلی میرزا نصرت‌السلطنه 2. محمود جم 3. عیسی فیض 4. مسعود كیهان 5. احمدشاه قاجار 6. مصطفی عدل 7. سیدضیاءالدین طباطبایی 8. علی‌اصغر مؤدب نفیسی 9. كاظم سیاح 10. اسدالله میرزا شهاب‌الدوله

58-131ج
احمد قوام رئیس‌الوزراء و برخی از اعضای كابینه وی در ملاقات با احمدشاه قاجار. 1. حسن اسفندیاری 2. احمد قوام 3. مهدیقلی مجدالدوله 4. محمدحسن میرزا قاجار (ولیعهد) 5. رضاخان سردارسپه 6. احمدشاه قاجار


945-1ع
نشسته از راست: محمدابراهیم شوكت‌الملك علم امیر قائنات و ابراهیم قوام‌الملك شیرازی. ایستاده سمت چپ: مهدی معتصم‌السلطنه فرخ كارگزار خراسان

249-1ع
محمدابراهیم شوكت‌الملك علم امیر قائنات به اتفاق كنسول انگلستان در زاهدان و همسر و دو تن از فرزندان وی

379-1ع
محمدابراهیم شوكت‌الملك علم والی قائنات و سیستان


907-1ع
نجفقلی خان صمصام‌السلطنه بختیاری والی انتصابی قوام‌السلطنه (رئیس‌الوزراء) برای خراسان

5077-1ع
دورنمای شهر قوچان در اواخر دوره قاجاریه

441-8ع
كلنل گلروپ (رئیس سوئدی ژاندارمری ایران) و جمعی از صاحب‌منصبان و افسران ایرانی ژاندارمری. 1. عبدالرضا افخمی 2. كلنل گلروپ


439-1ع
كلنل محمدتقی خان پسیان فرمانده ژاندارمری ایالات خراسان

2256-1ع

 

برگرفته از موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران  /http://iichs.org

 


feet pain
یکشنبه 26 شهریور 1396 ساعت 02 و 35 دقیقه و 15 ثانیه
I got this site from my friend who told me on the
topic of this web site and at the moment this time I am visiting this web page and reading very
informative articles at this place.
foot pain
شنبه 18 شهریور 1396 ساعت 13 و 17 دقیقه و 15 ثانیه
Undeniably imagine that which you said. Your favorite reason seemed to
be on the internet the easiest factor to keep in mind
of. I say to you, I definitely get annoyed whilst people consider issues that they
plainly don't realize about. You managed to hit the nail upon the highest as well as outlined out the entire thing without having side effect , other people could take
a signal. Will likely be back to get more. Thank you
Can Pilates make you look taller?
شنبه 11 شهریور 1396 ساعت 22 و 22 دقیقه و 56 ثانیه
Its not my first time to pay a quick visit
this web site, i am visiting this site dailly and obtain fastidious
facts from here every day.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر